Marktwerking verkleint keuze patiënt, is dat bezwaarlijk?
Stel, een zorgverzekeraar spreekt met ziekenhuis A af dat haar verzekerden bij A terecht kunnen. Stel dat de zorgverzekeraar een goedkope polis maakt, waarin zij met haar verzekerden afspreekt dat zij in eerste instantie bij A terecht moeten. Deze vorm van marktwerking heet in vakjargon: selectieve zorginkoop door zorgverzekeraars. Ook is de term in zwang verticale integratie van zorgverzekeraar en ziekenhuis. Wat er dan allemaal gebeurt, kwam aan de orde tijdens de promotie van Claudia Brandenburg op het proefschrift: a Transaction Cost Analysis of Dutch Hospital Care: contracting between hospitals and health Insurance companies in a deregulated environment.
Zij promoveerde op 4 september te Rotterdam bij Ed Vosselman, John Groenewegen en ondergetekende. Het is de verdienste van Brandenburg dat zij alle mogelijke gevolgen van afspraken ofwel transacties tussen A en B in kaart heeft gebracht op basis van de transactietheorie uit 1996 van de Engelse econoom Williamson. Ik noem hieronder eerst twee gevolgen die in ieder geval optreden. 1. De keuzevrijheid van groep C wordt beperkt. 2. A en B sluiten lange termijn overeenkomsten om niet ieder jaar opnieuw te moeten onderhandelen. Gevolgen die kunnen optreden zijn: 3. Groep C krijgt een pakket aangeboden met hoge kwaliteit van een samenhangend netwerk van zorgaanbieders (voorheen genoemd een zorgketen). Dit gebeurt bij Kaiser Permanente in Californië 4. In een gebied (bijvoorbeeld Friesland, Kop van Noord Holland) waar A én B een groot marktaandeel hebben, kunnen A en B het polistarief en DBC-tarieven onnodig opschroeven voor groep C. Tot zover een verslag van de promotie die geheel in Engels verliep. De selectieve zorginkoop is het slotstuk van de Zorgverkeringswet, wordt al jaren bepleit en komt niet tot realisatie. Want onvoldoende duidelijk is wanneer bovengenoemd gevolgen 3 dan wel 4 optreden. Het Centraal Planbureau wijst de verticale integratie af vanwege gevolg 4. Bestseller auteur Michael Porter wil kwaliteitsconcurrentie. Hij bepleit selectieve zorginkoop wel vanwege gevolg 3. Kortom, de experts zijn er nog niet uit. Daarom organiseert het Julius Centrum op dinsdag 7 oktober, 15.00 -17.00 een (gratis en openbare) workshop over de vraag hoe selectieve inkoop positief is aan te wenden voor kwaliteitsverhoging en kostenverlaging. Aanwezig zijn in ieder geval Brandenburg en haar promotors, onderzoekers van het Centraal Planbureau en vijf experts van nationale instanties en instellingen die zich al hebben aangemeld. Wil je ook komen? Meld je aan via workshop organisator Margriet Hageman op G.M.C.Hageman@umcutrecht.nl Brandenburg is bereikbaar op Claudia.brandenburg@protiviti.nl In de Volkskrant had journalist Carlijne Vos op 4.9 een goed leesbaar interview met haar over het proefschrift. Zie www.vk.nl




