Ziekenhuizen nog altijd weinig marktgericht

0
602

Ziekenhuizen zijn zich sinds de introductie van marktwerking in de zorg in 2005 min of meer verplicht op de markt gaan richten. Hoewel de ziekenhuizen zelf denken dat ze inmiddels meer dan gemiddeld marktgericht werken, blijkt de realiteit heel anders te zijn. Volgens Anne-Marie Laeven (managing consultant bij Berenschot), die vorige week promoveerde aan de Faculteit Sociale Wetenschappen van de UvT, zijn de meeste ziekenhuizen vooral bezig met het verzamelen en verspreiden van informatie en niet met actie ondernemen.


De meeste ziekenhuizen orienteren zich met name op de derdelijn en de overheid. Ze onderhandelen vooral met de zorgverzekeraars en hun eigen medisch specialisten en veel minder met patienten(verenigingen). De wensen en invloed van patienten op de dienstenverlening van een ziekenhuis zijn nog gering, terwijl dat wel een van de doelstellingen van de invoering van de marktwerking was. Kleine ziekenhuizen en ziekenhuizen die directer de invloed van patienten ervaren en veel minder die van de overheid, orienteren zich beter op hun marktomgeving dan andere. Maar over het algemeen ondernemen ziekenhuizen nog weinig marktgerichte activiteiten.

Marktwerking meten
Met de introductie van marktwerking in de zorg in 2005 streefde de overheid ernaar de sector beter te laten presteren, efficienter te laten werken en patienten meer keuzemogelijkheden te bieden. De ziekenhuizen bevinden zich nu in een overgangssituatie waarin overheidsinvloed kleiner wordt ten gunste van een toenemende marktwerking. Laeven ontwikkelde een instrument om de marktorientatie, een orientatie van ziekenhuizen op patienten, huisartsen, zorgverzekeraars, concurrenten en zorginstanties, te kunnen meten. Ze onderzocht 41 algemene ziekenhuizen en bekeek hun externe orientatie aan de hand van diverse criteria.


Kleine ziekenhuizen scoren beter
Opvallend is dat kleinere ziekenhuizen en ziekenhuizen die minder invloed van de overheid ervaren meer naar buiten zijn gericht. Meer invloed van patienten en grotere betrokkenheid van management en bestuur, leidt ook tot een grotere marktorientatie. Het zijn de ziekenhuizen met een grotere orientatie op de patienten en de huisartsen die beter scoren op het gebied van rentabiliteit, solvabiliteit en patienttevredenheid.