Individueel zorgplan is nog niet “mijn aanpak van vandaag”

Onderzoek Astma Fonds: liever persoonlijk werkboek dan ‘light’ medisch dossier
Individuele zorgplannen moeten de patient en zijn zorgverleners helpen om zorg op maat te leveren. Onder mensen met de longziekte COPD slaan de eerste pogingen echter niet aan, omdat ze meer lijken op een medisch dossier dan op een werkboek waarmee iemand zijn ziekte begrijpt en aan kan. Dat blijkt uit onderzoek van het Astma Fonds (binnenkort Longfonds). “Patienten willen graag, maar stel hen dan ook centraal”, zegt directeur Michael Rutgers.

Met een individueel zorgplan werken patient en zorgverleners gezamenlijk aan de gezondheid van de patient, die zelf een actieve rol neemt. In Nederland zijn momenteel tal van varianten in ontwikkeling. Maar ze worden nauwelijks gebruikt door mensen met een longziekte. Wat patienten zelf zouden willen met een zorgplan, liet het Astma Fonds uitzoeken door Athena Instituut van de VU Amsterdam. Uit het onderzoek blijkt dat de vraag “Hoe kom ik vandaag de dag door” voor iemand met COPD belangrijker is dan het medisch jargon over longvolume of vetpercentages dat nu in veel zorgplannen de toon zet.
“Het is cruciaal om bij het bouwen van een goed zorgplan uit te gaan van de patient. Anders sla je de plank mis en gebruiken longpatienten het niet. En terecht”, zegt Rutgers.

Toekomst of vandaag
Uit het onderzoek blijkt dat mensen met copd graag meewerken, maar dat ze afhaken als ze niet de goede informatie krijgen, zelf inzicht krijgen in hun ziekte en dat inzicht ook zelf kunnen delen. Of het nu drukwerk is of digitaal. Bovendien hebben mensen met COPD al moeite genoeg om zich door het dagelijks leven te slaan. “Aan een toekomstgericht plan komen ze nauwelijks toe”, zegt Rutgers. Misschien is de verkeerde term in gebruik. “Bovendien is het zeer de vraag of een patient en zijn ziekte zich wel lenen voor een plan.”
Longpatienten werken graag met een document dat ze zich eigen kunnen maken, met persoonlijke ervaringen en inzichten. Zodat ze terug kunnen kijken en leren van die ervaringen. “Vraag je patienten om medische gegevens te noteren zoals gewicht, longvolume of vetpercentages, dan spreek je hen niet aan. Vermijd ook jargon en betutteling.” In het onderzoek zeggen patienten dat ze het zorgplan graag willen gebruiken in de voorbereiding op hun gesprek met de zorgverlener. “Die moet dan wel het zorgplan goed uitleggen en steeds erbij pakken.”

Astma Fonds wordt Longfonds
Het Astma Fonds (binnenkort Longfonds) strijdt tegen longziekten en wil gezonde longen gezond houden. In Nederland zijn een miljoen mensen met een chronische longziekte, zoals astma, COPD of een zeldzame longziekte. Het Astma Fonds verandert binnenkort haar naam in Longfonds, want gezonde longen zijn van levensbelang.

bron: Astma Fonds