Overgewicht in Zwolle: resultaten van de ChecKid studie

aandacht middelpunt, pati:ent centraalPromotie
Elske de Jong laat in haar proefschrift zien hoe belangrijk de thuisomgeving is in de preventie van overgewicht. Ouders zijn daarom een belangrijk aandachtspunt voor interventies en zouden ondersteund moeten worden door professionals en door beleid in het creëren van een gunstige en gezonde thuisomgeving.

De wijk is een belangrijke setting voor de gerichte aanpak van overgewicht preventie. Professionals zouden meer aandacht aan deze specifieke wijken moeten besteden en meer aandacht aan een gezonde fysieke en sociale omgeving voor kinderen, ook voor kinderen die (nog) geen overgewicht hebben. Binnen deze wijken zijn scholen en gezinnen belangrijke actoren in de directe omgeving voor (met name jonge) kinderen, dus dit zou een goede locatie kunnen zijn waar toegespitste preventie plaats van vinden.

Buiken meten in Zwolle
In drie wijken in Zwolle waarin relatief veel kinderen met overgewicht wonen, bleek dat kinderen zich gemiddeld ongezonder gedroegen. De Jong onderzocht onder zo’n 4000 kinderen uit Zwolle de thuisomgeving in relatie met veel TV kijken, korte slaapduur en te weinig groente eten. Hieruit kwamen vier factoren in de thuisomgeving die invloed lijken te hebben op dit ongezonde gedrag:
> de fysieke omgeving (televisies in het huishouden en op de slaapkamer)
> regels hebben (over bijvoorbeeld televisie kijken, snoepen en het hebben van een bedtijd)
> routine en structuur in het huishouden (aan tafel eten, geen afhaalmaaltijden maar zelf koken)
> samen activiteiten ondernemen (naar buiten, sporten, fietsen, koken) van ouders en kinderen.

De Jong maakte gebruikt van gegevens uit de ChecKid studie die begon in 2006. Elke drie jaar worden van alle basisschoolkinderen de lengte, het gewicht en de middelomtrek gemeten. Daarnaast vullen hun ouders een vragenlijst in over voeding, fysieke beweging van hun kinderen en over de fysieke en sociale thuisomgeving. In 2006 stelden ruim 4000 van die kinderen en hun ouders de gegevens beschikbaar aan ChecKid. De meeste resultaten in dit proefschrift zijn gebaseerd op deze lichting.

Overgewicht, thuissituatie en de buurt
Overgewicht is een snel groeiend wereldwijd probleem en geassocieerd met een scala aan gezondheidsproblemen, psychosociale problemen en een verminderde kwaliteit van leven. Het onderliggende mechanisme van de energieonbalans is complex met interacties van biologische aanleg en sociaalecologische veranderingen. De lokale leefomgeving speelt vooral bij jonge kinderen een belangrijke rol in het ontstaan van overgewicht en wordt vooral bepaald door de thuisomgeving (opvoedingsstijlen en gezinskenmerken) en de buurt (demografische en maatschappelijke karakteristieken).

Meer informatie over het proefschrift in VU-DARE

Bron: VU