Wereldreizigers importeren vaak multiresistente darmbacteriën

0
552

Mensen die op reis gaan naar verre bestemmingen nemen vaak multiresistente darmbacteriën als souvenir mee terug naar huis. Dit zijn bacteriën die niet (meer) gevoelig zijn voor de gebruikelijke antibiotica. Dat laat recent onderzoek door microbiologen van de Universiteit Maastricht zien. Uit de studie blijkt bovendien dat reizigers die terugkeren uit Zuidoost-Azië het vaakst multiresistente bacteriën importeren, waaronder ook bacteriesoorten die resistentie hebben opgebouwd tegen vrijwel elk type antibiotica. De resultaten zijn vandaag gepubliceerd in het wetenschappelijk tijdschrift Genome Medicine.

Multiresistente bacteriën

Een team wetenschappers van de Universiteit Maastricht en Washington University in de Verenigde Staten onderzocht het spijsverteringsstelsel van 190 Nederlandse reizigers op de aanwezigheid van antibioticaresistente (AMR) genen. Dat deden de onderzoekers door poepmonsters van reizigers voor en na hun bezoek aan gebieden in Afrika en Azië te analyseren. Een gezond microbioom bevat bacteriën en andere micro-organismen die in het spijsverteringskanaal van mensen leven. AMR-genen hebben zich in de loop van duizenden jaren op natuurlijke wijze ontwikkeld in zulke darmbacteriën door blootstelling aan antibiotica die van nature worden geproduceerd door omgevingsbacteriën. Modern misbruik en overmatig gebruik van antibiotica in de gezondheidszorg en de veeteelt versnellen dit proces. Multiresistente bacteriën reageren daardoor niet langer op behandeling met antibiotica waartegen ze resistent zijn geworden. De onderzoekers vonden niet alleen een toename van de hoeveelheid en de diversiteit van AMR-genen in ontlastingsmonsters van teruggekeerde reizigers, maar ook zeer risicovolle AMR-genen die zelfs resistentie bieden tegen zogenoemde ‘laatste redmiddel-antibiotica’. Dit zijn antibiotica die worden gebruikt wanneer alle andere soorten antibiotica niet meer werken.

Risicogebied

Zes van de tien geïdentificeerde risicovolle AMR-genen waren aanwezig in de darmen na het reizen, maar niet eerder. Het betekent dat ze enkel tijdens het reizen kunnen zijn verkregen. Zo werd het MCR-1 gen alleen maar aangetroffen in poepmonsters van teruggekeerde reizigers. Dit gen verleent resistentie tegen colistine, een laatste redmiddel voor infecties zoals longontsteking en meningitis. De onderzoekers vonden het MCR-1 gen voornamelijk in het darmmicrobioom van mensen die naar Zuidoost-Azië waren gereisd. “Multiresistente bacteriën vormen wereldwijd een van de grootste problemen voor de volksgezondheid in de nabije toekomst”, aldus onderzoeksleider John Penders, verbonden aan de afdeling Medische Microbiologie van de Universiteit Maastricht. “Schattingen geven aan dat in 2050 mogelijk meer mensen overlijden aan infecties door multiresistente micro-organismen dan momenteel aan hart- en vaatziekten of kanker. In Nederland is het risico op een infectie met multiresistente bacteriën relatief klein. Het is echter belangrijk om rekening te houden met resistentie wanneer iemand toevallig een infectie, zoals bijvoorbeeld een blaasontsteking, ontwikkelt kort na terugkomst van een verre reis. Zeker wanneer het een reis naar een risicogebied betrof.”

Het onderzoek naar AMR-genen in het darmmicrobioom van Nederlandse reizigers is onderdeel van de grootschalige COMBAT-studie, een samenwerking tussen de Universiteit Maastricht en Ease Travel Clinic & Health Support, het Erasmus MC en Travel Clinic Erasmus MC en het Amsterdam UMC en Tropencentrum Amsterdam UMC.

Bron: Universiteit Maastricht