Activering immuunsysteem schakelt humaan papillomavirus uit

0
790

hpv1Doorbraak tegen HPV16-virus
Stimulatie van het immuunsysteem kan een chronische infectie met het humaan papillomavirus helpen opruimen. Dat blijkt uit onderzoek van het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC), dat op 5 november in The New England Journal of Medicine gepubliceerd wordt.

De twintig vrouwen die meededen aan het onderzoek leden aan een chronische, genitale besmetting met Humaan Papilloma Virus type 16 (HPV16). Als gevolg daarvan hadden zij de aandoening vulvaire intraepitheliale neoplasie (VIN) ontwikkeld, een voorstadium van kanker aan de schaamlip (vulvakanker). VIN kenmerkt zich door jeuk, pijn, zwellingen en wondjes en wordt nu meestal chirurgisch behandeld.

VIN-studie

De patienten met VIN kregen gedurende het onderzoek vier injecties met delen van eiwitten (peptiden) van HPV16. Twaalf maanden na de laatste injectie was de aandoening bij 79 procent van de deelnemers afgenomen. Bij negen vrouwen verdwenen alle door HPV16 veroorzaakte afwijkingen volledig en bij vier van de vijf vrouwen bij wie gekeken werd of er nog virus aanwezig was werd dit niet meer aangetroffen. Prof. dr. Kees Melief, hoogleraar Immunohematologie in het LUMC: “Als mensen lange tijd geïnfecteerd zijn met HPV16 reageert hun immuunsysteem niet meer voldoende op het virus. Door het aanbieden van geselecteerde eiwitfragmenten (synthetische lange peptiden, SLP) van het virus, kan het immuunsysteem weer actief Activering immuunsysteem schakelt humaan papillomavirus uit, HPgemaakt worden.”

Deze nu ontwikkelde behandeling wordt ook wel therapeutisch vaccin genoemd en wordt ingezet om een ziekte te behandelen. Het SLP-concept is ontwikkeld door prof. dr. Kees Melief en dr. Sjoerd van der Burg in het LUMC in samenwerking met het bedrijf ISA Pharmaceuticals B.V. De klinische studie werd uitgevoerd in nauwe samenwerking met prof. dr. Gemma Kenter van het LUMC. De nu gepubliceerde studie is een eerste stap op weg naar een geregistreerd geneesmiddel. Registratie is nodig om het middel breed beschikbaar te krijgen. Dit proces zal nog geruime tijd vergen.

Baarmoederhalskanker
De werkzaamheid van het therapeutische SLP-vaccin, zoals aangetoond bij bovenstaande VIN-patienten, is bij patienten met baarmoederhalskanker niet bekend. Dit wordt momenteel onderzocht. Bij baarmoederhalskanker is in ongeveer de helft van de gevallen HPV16 het veroorzakende virus. Bij VIN is dat ongeveer 70-80 procent. Het preventieve HPV-vaccin tegen baarmoederhalskanker, waarmee meisjes begin 2009 voor het eerst zijn ingeent, is een ander type vaccin en heeft geen therapeutische werking bij vrouwen die al besmet zijn met HPV. Het wordt ingezet ter voorkoming van baarmoederhalskanker via HPV.

Naast de financiering door ISA is dit onderzoek mede mogelijk gemaakt door subsidies van de EU en de Nederlandse Kanker Bestrijding (KWF).