Ontwerpadvies SER benadrukt noodzaak van een goed werkend stelsel voor gezond en veilig werken

Een goed werkend stelsel voor gezond en veilig werken is nodig om te bereiken dat werkenden duurzaam en productief inzetbaar blijven op de arbeidsmarkt. Preventie is daarvoor cruciaal: voorkomen moet worden dat mensen door hun werk of arbeidsomstandigheden gezondheidsschade oplopen en daardoor uitvallen. Preventie loont, zowel voor de werkgever en de werkende als voor de samenleving als geheel.

Dat staat in een ontwerpadvies van de SER over het stelsel voor gezond en veilig werken. Het ontwerpadvies gaat onder meer over de bedrijfsgezondheidszorg, het melden van beroepsziekten en over het toezicht en de handhaving door de Inspectie SZW. Het ontwerpadvies bepleit een verkenning voor het beleid op de lange termijn voor de bedrijfsgezondheidszorg.

Knelpunten bedrijfsgezondheidszorg oplossen
Uit onderzoek blijkt dat er sprake is van knelpunten in de bedrijfsgezondheidszorg. Daarbij gaat het onder meer om de toegankelijkheid van de bedrijfsarts, zijn onafhankelijkheid en het feit dat de preventie er vaak bij inschiet. Verder is er een groeiend tekort aan bedrijfsartsen.

Het ontwerpadvies acht het van groot belang dat de bedrijfsarts de privacy van de werknemer in acht neemt en dat hij onafhankelijk optreedt. Ook doet het aanbevelingen voor verbetering van de toegankelijkheid van de bedrijfsarts voor alle werkenden.

Het tekort aan bedrijfsartsen is deels op te vangen door arboverpleegkundigen in te zetten. Daarnaast moet het beroep van bedrijfsarts aantrekkelijker worden gemaakt door de inhoud ervan te verrijken: naast verzuimbegeleiding ook ruimte voor preventie.

Voor de bedrijfsgezondheidszorg op langere termijn noemt het ontwerpadvies een aantal uitgangspunten. Het bepleit dat het kabinet deze complexe materie verder verkent. De SER is graag bereid zich hierover in een vervolgadvies nader uit te spreken.

Melden beroepsziekten
Het tijdig melden van beroepsziekten en een goede registratie ervan kunnen een belangrijke bijdrage leveren aan het voorkomen van beroepsziekten en het ontwikkelen van preventiebeleid. Hoewel bedrijfsartsen wettelijk verplicht zijn beroepsziekten te melden, gebeurt dit in de praktijk nog onvoldoende. Niet-naleving moet worden gesanctioneerd, aldus het ontwerpadvies. Daarnaast is het nodig dat bedrijfsartsen beroepsziekten beter leren herkennen. Het ontwerpadvies bepleit verder de onderrapportage van beroepsziekten te betrekken in de verkenning van de bedrijfsgezondheidszorg op langere termijn.

Verhalen werkgerelateerde gezondheidsschade
Het ontwerpadvies gaat ook in op het verhalen van werkgerelateerde gezondheidsschade en de knelpunten die daarbij optreden. Er is vaak sprake van moeizame en langdurige procedures met een onzekere uitkomst. Volgens het ontwerpadvies is het voor de korte termijn een verbetering als er hierin gespecialiseerde rechters komen.

Inspectie SZW: omvang en kwaliteit
Het arbostelsel kan niet goed functioneren zonder adequaat toezicht en handhaving, zowel in kwalitatief als kwantitatief opzicht. Het ontwerpadvies spreekt in dit kader zijn zorg uit over de huidige, beperkte omvang van de Inspectie SZW. In sectoren, branches en bedrijven met majeure risico’s voor de veiligheid en gezondheid moeten regelmatig inspecties plaatsvinden, zodat een zekere ‘inspectiedruk’ ontstaat. Inspecteurs moeten meer dan nu in plaats van generalisten specialisten zijn met sector- en branchespecifieke expertise.

Voortgaan met ontwikkelen doelvoorschriften
Het ontwerpadvies ondersteunt het beleid gericht op het ontwikkelen van meer doelvoorschriften (wettelijke normen voor gezond en veilig werken), in combinatie met het verminderen van middelvoorschriften. De middelen en methoden om aan de doelvoorschriften te voldoen, leggen sociale partners vast in zogeheten arbocatalogi. De toetsing van deze arbocatalogi door de Inspectie SZW zou meer eenduidig moeten plaatsvinden.

Stand van zaken
Het ontwerpadvies over het stelsel voor gezond en veilig werken is voorbereid door de Commissie Arbeidsomstandigheden, onder voorzitterschap van het kroonlid Ferdinand Grapperhaus. Het is een reactie op een adviesaanvraag van toenmalig staatssecretaris De Krom van SZW van 20 april 2012. Het advies zal naar verwachting worden vastgesteld tijdens de openbare raadsvergadering van vrijdag 21 december. Op dit moment wordt het ontwerpadvies besproken door de achterbannen van de organisaties van sociale partners.
Bron: SER