Al 40 jaar veerkrachtig MS onderzoek door stichting MS Research

Stichting MS Research bestaat dit jaar veertig jaar en heeft in deze veertig jaar 69 miljoen euro ingezameld en besteed aan wetenschappelijk onderzoek naar de oorzaken van en behandeling voor MS verdeeld over ongeveer 375 projecten. “Veerkrachtig” is het hele jaar het thema van Stichting MS Research. Veerkracht is nodig om jarenlang gefocust en gepassioneerd te zoeken aar de oorzaak van en oplossing van multiple sclerose. Onderzoek van de afgelopen jaar heeft geleid tot meer begrip. Hierdoor kan de diagnose MS nu sneller en betrouwbaarder worden gesteld en hebben we meer kennis over het ziekteproces en-verloop.

Onderzoek oorzaak ziekte

MS-onderzoeker Professor dr. Dick Hoekstra zit al veertig jaar in het vak. Hij ontving een van de eerste subsidies toegekend door stichting MS Research en is medeoprichter van MS Centrum Noord-Nederland. Mede door zijn onderzoek weten we meer over de eigenschappen waaraan een geneesmiddel moet voldoen om de ziekte te kunnen stoppen. Hoewel er wel medicijnen zijn die het aantal aanvallen kunnen verminderen, is MS nu nog niet te genezen. Daarom is onderzoek naar de oorzaak van de ziekte belangrijk en dit is precies wat dr. Dick Hoekstra in de afgelopen 40 jaar heeft onderzocht.

Ontstaan MS

Met zijn achtergrond als hoogleraar in fysiologische, klinische chemie en celbiologie ligt zijn focus van zijn onderzoek op chemische en biologische processen die zich afspelen in een cel. Hij is vooral geïnteresseerd in een (vermoedelijk zijn er meer) moleculair mechanisme dat ten grondslag ligt aan het ontstaan MS en is ervan overtuigt dat als je een dergelijk mechanisme kent je ook gericht kan werken aan therapie. ” Door onderzoek komen we steeds beter bij het mechanisme, maar het is nog niet gelukt om deze te identificeren, laat staan te ontrafelen.”

Stichting MS Research vindt het belangrijk om het MS-onderzoek in Nederland structureel te steunen en te investeren in jonge talentvolle MS-onderzoekers. In 2017 ontving dr. Susanne Kooistra een MS-fellowship. Met deze prestigieuze subsidie kon zij haar eigen onderzoekslijn opbouwen. De vraag hoe dragen microglia bij aan MS? staat centraal in haar onderzoek.

Microglia

Microglia, de lokale afweercellen van het centrale zenuwstelsel, spelen een belangrijk rol bij het ontstaan en de progressie van MS. In haar veertigste levensjaar in moleculaire celbiologie weet dr. Susanne Kooistra (20 februari 1981) veel over ons erfelijk materiaal en de werking van onze genen. Na haar promotie in 2009 heeft ze vijf jaar onderzoek gedaan in Kopenhagen, de wereldtop op het gebied van genregulatie. In 2014 keerde ze terug en kreeg Susanne een VENI Beurs van de Nederlandse Organisatie van Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) waardoor zij haar onderzoek uit Kopenhagen kon voortzetten in Nederland, maar dan op het gebied van neurobiologie.

Het onderzoek van Dr. Susanne Kooistra gaat dieper in op de grote variatie in microglia cellen en hun functies. Ze bestudeert waar in de hersenen deze kleine afweercellen zich bevinden en welke bijdrage zij leveren aan de ontstekingshaarden die aanwezig zijn in de hersenen van mensen met MS. De afweercellen zijn als kameleons. Ze kunnen bijdragen aan de ziekte of de hersenen juist beschermen. Een combinatie van schadelijke en beschermende functies is ook mogelijk. Welke van deze opties het is, wordt door gen-activiteit bepaald. Dr. Susanne Kooistra gaat met behulp van een zeer innovatieve techniek, per individuele cel bepalen welke genen ‘aan’ en ‘uit’ staan. Dit is erg belangrijk omdat het in het verleden alleen mogelijk was om groepen cellen samen te analyseren. 

Met dit onderzoek hoopt Dr. Susanne Kooistra belangrijke inzichten te krijgen in de onderlinge verschillen tussen microglia en hoe deze cellen bijdragen aan de progressie van MS om te achterhalen wat er fout gaat in het centraal zenuwstelsel bij mensen met MS. Ze hoopt dat die kennis uiteindelijk gebruikt kan worden ervoor zorgt dat de schade bij mensen met MS zo veel mogelijk beperkt kan worden.

Bron: Stichting MS Research